مقدمه

تشکیل خانواده و فرزند دار شدن همواره یکی از نیازهای اساسی بشر به شمار می رود و با پیشرفت علم و تکنولوژی دریچه جدیدی از امید به روی بسیاری از خانواده ها که با مشکل ناباروری و یا کم باروری مواجه بوه اند گشوده شده است . برای مثال خانمی که به صورت مادرزادی فاقد رحم بوده است و یا به علت بیماری خاص رحم او طی عمل جراحی برداشته شده است و یا مادرانی که به علت ابتلا به بیماریهای قلبی پیشرفته ، بارداری تهدیدی برای حیاتشان محسوب می شود استفاده از رحم اجاره ای باعث شده که از نعمت فرزند دار شدن بهرمند نشوند .

امروزه استفاده از رحم اجاره ای در موارد خاص از روش های درمان ناباروری به شمار می آید . استفاده از این روش توسط یکی از بازیکنان مطرح فوتبال جهان رونالدو در سال های اخیر توجه رسانه ها را به خود جلب کرد . در ایران بیش از یک دهه است که محققان ایرانی در مراکز پیشرفته ناباروری خدمات رحم اجاره ای را در اختیار متقاضیان واجد شرایط قرار می دهند . حقوق دانان هم با توجه به حساسیت موضوع جهت جلوگیری از بوجود آمدن  مشکلات احتمالی ،  مراحل شرعی و قانونی آن را تعریف کرده اند .

سوالی که برای بسیاری از پدر و مادرانی که تصمیم به استفاده از این روش دارند پیش می آید : فرزندمان به چه کسی شباهت خواهد داشت ؟

در حاملگی به روش رحم اجاره ای ، جنین ها حاوی ژنتیک پدر و مادری می باشند که از اسپرم و تخمک آنها جنین به وجود آمده است ( پدر و مادر متقاضی یا جنین اهدایی ) .

در این روش تخمک از مادر و اسپرم از پدر در محیط آزمایشگاهی تشکیل سلول تخم را می دهند که حاصل آن یک یا چند جنین می باشد.  به این روش از لقاح آزمایشگاهی IVF گفته می شود .

تعداد جنین ها بستگی به عوامل مختلفی دارد :

  • تعداد تخمک های کشیده شده از مادر
  • کیفیت تخمک ها
  • کیفیت اسپرم

در چه مواردی از رحم اجاره ای استفاده می شود ؟

۱ . مادر فاقد رحم باشد : مادر ممکن است در گذشته در اثر حادثه و یا به صورت مادرزادی از داشتن رحم محروم شده باشد.

  1. کوچک بودن اندازه رحم
  2. تحمل نه ماه بارداری خطرات جانی برای مادر در بر داشته باشد.
  3. سایر درمان های ناباروری به صورت متعدد شکست خورده باشند .
  4. سقط های مکرر
  5. ناهنجاریهای غیر قابل درمان رحم

اگر تصمیم گرفتید از رحم اجاره ای استفاده کنید ، می توانید خودتان فردی را برای استفاده از رحم وی معرفی کنید و یا از موسسه هایی که در درمان ناباروری فعالیت میکنند کمک بگیرید  .

فردی که از رحم او به عنوان رحم اجاره ای استفاده می شود باید دارای شرایط زیر باشد :

  1. متاهل باشد یا قبلا ازدواج کرده باشد .
  2. در سن باروری ( تا ۳۵ سال) باشد.
  3. یک بارداری را با موفقیت و بدون مشکل گذرانده باشد.
  4. در دوران شیردهی نباشد .
  5. از نظر جسمی و روانی کاملا سالم باشد .
  6. خانواده وی رضایت به این کار داشته باشند .
  7. در حال مصرف داروهای خاص که بارداری و سلامت جنین را به خطر می اندازند، نباشد .
  8. هدفش خیرخواهانه باشد و احساس نکند برای کسب درآمد قربانی شده است .

 

مراحل انجام کار به چه صورت است ؟

پس از انتخاب فردی که از رحم او برای تحمل بارداری استفاده خواهد شد چند جلسه مشاوره با مشاوران مجرب و زوج صاحب جنین به همراه فرد اجاره دهنده رحم انجام می شود .

قراردادی توسط یک وکیل مجرب بین والدین و فرد اجاره دهنده منعقد می شود تا پس از تولد نوزاد اجاره دهنده رحم هیچ ادعایی مبنی بر مالکیت جنین نداشته باشد .

فرد اجاره دهنده رحم باید آزمایشات متعدد از جمله آزمایشات عفونی را انجام دهد.

مادری که از تخمک او استفاده خواهد شد باید آزمایشات مقدماتی را انجام دهد و تحت درمان با داروهای تحریک کننده تخمک گذاری و سونوگرافی های متعدد قرار گیرد تا برای تخمک کشی آماده گردد .

پس از کشیدن تخمک ها ، لقاح با اسپرم پدر در محیط آزمایشگاهی به روش IVF انجام می گردد و پس از آماده شدن جنین های با کیفیت مناسب ، جنین ها به رحم فرد اجاره دهنده رحم منتقل می شود .

فرد اجاره دهنده رحم ، چهارده روز پس از انتقال جنین باید  تست بارداری (BHCG Titr خون) انجام دهد و سه روز بعد این تست را تکرار نماید .

هزینه مراقبت های بارداری ، تغذیه ، اقامت و کلیه آزمایشات دوران بارداری توسط والدین صاحب جنین پرداخت می شود.